Inloggen

Duikkeuring: wanneer, hoe vaak, waarom, wat houdt het in?

22 april 2014

Duikkeuring: wanneer, hoe vaak, waarom, wat houdt het in?

22 april 2014 / door

Waarom een keuring?

Het doel van een preventief duikmedisch onderzoek (duikkeuring) is het bevorderen van de veiligheid van de duiker en zijn buddy. De keurend sportduikerarts onderzoekt of er veilig gedoken kan worden.

De uitgangspunten daarbij zijn:

  • Bestaat er een risico op een verergering van een bestaande ziekte?
  • Bestaat er een risico op het ontwikkelen van duikerziekte?
  • Is er veiligheidsrisico?

Wat houdt een preventief duikmedisch onderzoek in?

  • Uitgebreide anamnese
    medische voorgeschiedenis; gebruik medicatie, alcohol, drugs; familie-anamnese; inspanningsanamnese; psychologische anamnese (gericht op paniek, stress) en duikanamnese
  • Algemeen lichamelijk onderzoek
    lengte, gewicht, BMI, hart, longen, bloeddruk, polsslag
  • KNO-onderzoek (oorspiegelen)
  • Oriënterend neurologisch onderzoek
  • Oriënterend onderzoek houding- en bewegingsapparaat
  • Longfunctie (spirometrie)
  • Inspanningstest (op indicatie)

Spirometrie

Spirometrie is een eenvoudige, zeer betrouwbare techniek om de longfunctie of longcapaciteit te meten. Met deze test kan een obstructieve (luchtwegvernauwing) en/of een restrictieve longaandoening aangetoond of uitgesloten worden.

Steptest

Een inspanningstest geeft een handvat om de conditie in te schatten doordat de VO2max kan worden bepaald. De VO2max is de maximale hoeveelheid zuurstof die wordt verbruikt gedurende één minuut en die een goede en objectieve maat is voor de conditie. Duiken vereist een bepaalde basisconditie omdat extra inspanning verricht moet worden. De duiker heeft een zware uitrusting en moet de buddy hiermee helpen. Omstandigheden aan de kust, oppervlakte en onderwater kunnen extra inspanning vereisen. Naast branding, stroming, golven, getijden, temperatuur van lucht en water, kost alleen al het ademen door een ademautomaat ± 15% meer energie.

De lichamelijke conditie speelt een belangrijke rol bij het luchtverbruik: een goede conditie heeft een positieve invloed op:
– (spier)bewegingen onder water: efficiënter en soepeler
– zuurstoftransport door het lichaam
– doorbloeding door de spieren
– hartfunctie (efficiënter en minder snel)
– ademhaling

Het blijkt dat bij dodelijke ongevallen een goede conditie soms tot een betere afloop had kunnen leiden. Duikers met een betere conditie produceren minder gasbellen. Na inspanning nemen bloeddruk en hartslag minder toe en de ademhaling versnelt minder waardoor minder stikstof wordt opgenomen: een goede conditie vermindert dus de kans op een deco-ongeval. Bovendien zijn de weefsels van iemand die goed getraind is beter doorbloed en is er minder snel sprake van oververzadiging. Regelmatig trainen beschermt bovendien tegen het optreden van hartproblemen.

Hoe lang is een preventief duikmedisch onderzoek geldig?

Lees verder.

Is een preventief duikmedisch onderzoek verplicht?

Voor een aantal duikorganisaties zoals PADI en SSI volstaat een eigen medische verklaring, mits er geen bijzonderheden zijn. De  Nederlandse Onderwatersport Bond (NOB) stelt dat alle leden bij deelname aan onderwatersportactiviteiten duikmedisch gekeurd moeten zijn. Duikers dienen iedere drie jaar (of jaarlijks als iemand vijftig jaar of ouder is) goedgekeurd te worden om te mogen duiken. Zo’n duikmedische keuring mag formeel worden verricht door iedere arts, maar gezien het specifieke karakter ervan adviseren zij leden om te kiezen voor een arts die aantoonbare kennis en ervaring heeft met de sportduikgeneeskunde. Duikscholen en individuele duikinstructeurs van verschillende organisaties stellen vaak ook een preventief medisch onderzoek verplicht. Ook in buitenland is een medische verklaring soms verplicht. Wanneer je schade met betrekking tot het duiken claimt op een reis- of annuleringsverzekering, zijn er verzekeringsmaatschappijen die een medische keuring verplicht stellen.

Wie is de keuringsarts?

In Nederland mag elke arts een preventief duikmedisch onderzoek verrichten en een verklaring afgeven dat de duiker medisch geschikt is voor het duiken met perslucht. Het is natuurlijk beter om je laten keuren door een arts met kennis van duikgeneeskunde. Bram Querido heeft een internationale registratie als medical examiner of divers bij de NICDA en een nationale registratie als sporduikerarts bij de SCAS.

Specialistisch (psychiatrisch) duikonderzoek

Naast een gewone duikkeuring, bestaat soms de noodzaak voor een nader psychiatrisch onderzoek. Het kan zijn dat u zelf de behoefte heeft aan een second opinion, maar ook uw keurend arts kan nader onderzoek van een specialist verlangen. De geschiktheid om te duiken met perslucht in combinatie met psychische problemen (zoals depressie, angststoornissen, AHDH, autisme) of het gebruik van psychiatrische medicatie (antidepressiva, antipsychotica etc). kan het best beoordeeld worden door een psychiater met kennis van het sportduiken. De keuring wordt verricht door een, door de NVD gecertificeerde, psychiater.

Van veel psychofarmaca, waaronder antidepressiva, lithium en methylfenidaat, is weinig tot niet bekend of, en zo ja, welke invloed zij hebben op het persluchtduiken. Wel kan de keurend psychiater een inschatting maken van het effect en de bijwerkingen van het gebruikte medicijn op de individuele duiker. Maar bij de medisch-psychiatrische beoordeling van de geschiktheid voor het duiken met perslucht wordt niet alleen naar de gebruikte medicatie gekeken, maar ook naar de aandoening waarvoor deze gebruikt wordt, de psychiatrische voorgeschiedenis en de (in)stabiliteit van de persoonlijkheid. Een sportduikerarts is zich altijd bewust dat hij of zij bij de keuring ook verantwoordelijkheid draagt naar de buddy van de duiker. Dit brengt met zich mee dat ook van de arts gevraagd wordt om een inschatting te maken van hoe de psychiatrische problematiek van invloed is of kan zijn op de handelingsbekwaamheid van de te keuren duiker bij te verwachten noodsituaties onderwater. Van een psychiater wordt verwacht dat hij of zij na een gedegen psychiatrisch evaluatie tot een conclusie komt t.a.v. het duiken met een bepaald medicijn en niet zondermeer mensen goedkeurt. Het standpunt van de Nederlandse Vereniging voor Duikgeneeskunde inzake psychofarmaca is helder en gebaseerd op de werking van de medicijnen bovenwater en op de aandoeningen waarvoor ze gebruikt worden. Het is daarom goed voorstelbaar dat een psychiater in een individueel geval afwijkt van dit standpunt, mits dat goed onderbouwd en gedocumenteerd is.

Wat zijn de kosten?

De kosten voor een preventief duikmedisch onderzoek  bedragen € 60 en € 220 voor een psychiatrische duikkeuring. De richtprijs van de Nederlandse Vereniging voor Duikgeneeskunde voor een volledig basis duikkeuring bedraagt € 65 tot € 120. Dit bedrag geldt voor een eenmalig basisonderzoek ongeacht de uitslag van het onderzoek. Het bedrag is exclusief de kosten voor aanvullend onderzoek of verwijzing naar een specialistische sportduikarts. Diverse verzekeraars vergoeden de duikkeuring door een gecertificeerde sportduikerarts in het aanvullende pakket. Informeer bij uw verzekeraar naar de voorwaarden.

Waar?

Er wordt op de vijf locaties gekeurd:
– Amersfoort, Hogeweg 234
– Hilversum, Larenseweg 14
– Veenendaal, Arsenaal 5A (4Divers)
– Vinkeveen, Achterbos 22b (Scuba-Academie)
– Zoelen, Zoelense Zandweg 1 (Beldert)

Afspraak maken?

Bel of mail voor afspraak:
T 035 – 642 22 84
M duikkeuring@qdiving.nl

Duikeuring in Zeeland

Voor een duikkeuring in Zeeland:
– Goes, Baarda Medische Keuringen, T 0113-216515

Links

– NICDA (Nederlands Instituut Certificering DuikerArtsen)
– SCAS (Stichting Certificering Actoren in de Sportgezondheidszorg)
– VSG (Vereniging voor Sportgeneeskunde)
– NVD – concept richtlijn preventief duikmedisch onderzoek

 

Duiken is een relatief veilige sport, maar vereist wel een goede lichamelijke en psychische gezondheid.

Deel dit artikel